Printbare werkbladen 🖍️
15 werkbladen om thuis te gebruiken, elk geschreven als een kinderpsycholoog en met een echte bron erachter. Download wat je vandaag nodig hebt — elke knop drukt alleen dat werkblad af.
Kaart van de zones
Vier kleuren om te herkennen in welke energie- en gevoelszone je zit, en wat je in elke zone kunt doen.
Blauw — Verdrietig, moe, verveeld
Een lange knuffel, water drinken, even uitrusten.
Groen — Rustig, blij, klaar om te leren
Geweldig! Goed moment om te spelen, te leren of te helpen.
Geel — Nerveus, gefrustreerd, bezorgd
Adem 3 keer diep in, beweeg een beetje of vertel het aan iemand.
Rood — Heel sterke woede, heel sterke angst, buiten controle
Stop. Adem als een ballon. Vraag een volwassene om hulp.
Hierachter zit: Gebaseerd op het kader "Zones of Regulation" van Leah Kuypers, ergotherapeut — het meest gebruikte schoolkader om zelfregulatie via kleuren aan te leren.
Emotiewoordenboek
De 6 basisemoties en voor elk twee preciezere woorden om precies te benoemen wat je voelt.
Hierachter zit: Hoe rijker je emotionele woordenschat, hoe beter je reguleert wat je voelt — het idee van 'emotionele granulariteit' dat we al gebruiken in het Emoties-spel, hier als werkblad.
Kalmtestoplicht + ademhaling
Stoppen, nadenken en handelen als iets je overweldigt, plus twee ademhalingstechnieken voor de stap 'stoppen'.
STOP
Ik stop en adem.
DENKEN
Wat is er met me? Wat kan ik doen?
DOEN
Ik kies rustig de beste oplossing.
Ballonademhaling
Adem 4 seconden in en bol je buik als een ballon. Houd 2 seconden vast. Laat de lucht 6 seconden langzaam ontsnappen.
Handademhaling
Volg met een vinger van de ene hand de vingers van de andere: adem in bij het omhoog gaan, uit bij het naar beneden gaan.
Hierachter zit: Langzaam, begeleid ademhalen heeft echte onderbouwing in studies met kinderen van 9-13 jaar (Journal of Clinical Child & Adolescent Psychology, 2022) en schoolbiofeedback met 500+ kinderen (2022) — geen mooie loze kreet.
Mijn dagritme
Teken of plak wat je elke dag doet. Weten wat er komt geeft zekerheid.
Hierachter zit: Visuele routines hebben recente onderbouwing (overzicht 2024) voor hun effect op executieve functies en gedrag bij kinderen met angst of ADHD, verder dan de autismecontext waarin ze ontstonden.
Het zorgenmonster
Teken je zorg en voer hem aan het monster. Je hoeft hem niet meer alleen te dragen.
Hierachter zit: Een zorg externaliseren door hem te tekenen is een veelgebruikte techniek in maatschappelijk werk en kindertherapie, geworteld in cognitieve gedragstherapie: 'de zorg' scheiden van 'wie ik ben' maakt hem beter hanteerbaar.
Script voor een driftbui (voor de volwassene)
5 stappen om een emotionele uitbarsting te begeleiden in plaats van hem met kracht te stoppen.
- 1. Merk de emotie op voordat hij explodeert (gezicht, lichaam, stemtoon).
- 2. Zie het als een kans om te verbinden, niet als een ergernis.
- 3. Luister en valideer: 'ik zie dat je heel boos bent'.
- 4. Benoem wat hij voelt: woede, frustratie, verdriet…
- 5. Als hij rustiger is, bedenk samen wat je de volgende keer doet.
Hierachter zit: De 5 stappen van John Gottman en Joan DeClaire's 'emotion coaching' (1997): kinderen die zo begeleid worden, tonen op lange termijn betere emotionele regulatie dan met straf of het negeren van de driftbui.
Mijn verhaal voor een verandering
Vul de blanco's in om samen een verandering voor te bereiden (nieuwe school, broertje/zusje, verhuizing) voordat die komt.
Binnenkort ga ik _______________.
Als ik aankom, zie ik _______________.
Misschien voel ik me _______________, en dat mag.
Als het moeilijk is, kan ik _______________ om me beter te voelen.
Hierachter zit: Het 'sociaal verhaal'-format van Carol Gray (1991), een van de best empirisch onderbouwde hulpmiddelen om kleintjes op iets nieuws voor te bereiden — een recente proef op Britse scholen (2024-25) bevestigt dit in de praktijk.
Gezinsvergadering van de week
15-20 minuten per week: waarderingen, openstaande punten, samen oplossingen en een leuk plan.
1. Waarderingen
Iedereen zegt iets goeds dat een ander gezinslid deze week deed.
2. Openstaande punten
Is er iets wat niet goed ging en wat we rustig willen bespreken?
3. Samen oplossingen
Iedereen stelt een idee voor, zonder er nog over te oordelen. Kies er één om deze week te proberen.
4. Leuk plan
Wat gaan jullie deze week samen als gezin doen, al is het maar 20 minuten?
Hierachter zit: Gezinsvergaderingformat van de positieve discipline van Jane Nelsen: altijd beginnen met waardering voordat je praat over wat opgelost moet worden, verandert de toon van het hele gesprek.
Herstelplan tussen broers en zussen
Na een ruzie: wat er gebeurde, wat ieder nodig heeft, en wat jullie de volgende keer anders doen.
Wat gebeurde er?
Ieder vertelt zijn versie, zonder de ander te onderbreken.
Wat heb ik nodig?
Een 'sorry'? Ruimte? Iets teruggeven?
Wat doen we anders?
Eén concreet idee voor de volgende keer dat er iets vergelijkbaars gebeurt.
Hierachter zit: Onderzoek naar conflicten tussen broers en zussen behandelt dit als een kans om met begeleiding sociale vaardigheden te oefenen, niet als iets wat tot elke prijs vermeden moet worden.
Dagboek van de 3 goede dingen
Elke dag van de week: iets goeds dat gebeurde, iets wat je goed deed, en aan wie je het dankt.
| Iets goeds dat gebeurde | Iets wat ik goed deed | Aan wie ik het dank | |
|---|---|---|---|
| Maandag | |||
| Dinsdag | |||
| Woensdag | |||
| Donderdag | |||
| Vrijdag | |||
| Zaterdag | |||
| Zondag |
Hierachter zit: Froh, Sefick en Emmons (2008) ontdekten bij 221 tieners dat 'zegeningen tellen' samenhangt met meer levenstevredenheid; een Australisch onderzoek uit 2025 bevestigt dit op echte scholen, niet alleen in het lab.
Script voor grote gevoelens voor het slapengaan
3 korte stappen voor als er huilen of angst opkomt net op bedtijd.
1. Verbind
Kom dichterbij, ga op zijn niveau zitten, bied fysiek contact aan als hij dat wil (knuffel, hand op de rug).
2. Valideer voordat je oplost
'Ik zie dat je hier heel bang voor bent' — voordat je uitlegt waarom er niets te vrezen is.
3. Adem samen
Drie langzame ademhalingen, je stem laag en rustig. Jouw kalmte leent hem de zijne.
Hierachter zit: Gebaseerd op de polyvagale theorie van Stephen Porges en 'Het brein van je kind' van Siegel en Bryson: aanraking en kalmte van de volwassene reguleren het kind voordat woorden dat kunnen — 'verbinden voordat je omleidt'.
Schermen en emoties: oorzaak of gevolg?
5 vragen om te weten of het scherm het ongemak veroorzaakt, of dat je kind het gebruikt om een al aanwezig ongemak te kalmeren.
- Gedraagt hij zich al een tijdje vreemd, verdrietig of nerveus VOORDAT hij om het scherm vraagt? Zo ja, dan is het scherm waarschijnlijk een poging om iets dat er al was te kalmeren, niet de oorzaak.
- Komt de driftbui bij het WEGHALEN van het scherm, niet bij het vragen ernaar? Dat wijst eerder op moeite om iets fijns los te laten dan dat het scherm hem 'iets heeft aangedaan'.
- Wat doet hij precies voor het scherm? Iets creëren, met iemand praten of iets leren weegt anders dan eindeloos video's kijken zonder op te letten welke.
- Vervangt het slaapuren of gezinstijd? Dat is een echt alarmsignaal, ongeacht het aantal uren.
- Hoe is hij als het scherm uit is, eenmaal gekalmeerd? Als hij weer normaal speelt, praat of lacht, heeft het scherm zijn werk als ventiel gedaan; als het nog net zo slecht gaat, blijft het onderliggende ongemak onaangepakt.
Hierachter zit: Een meta-analyse van 117 studies met 292.000 kinderen (2025, gerapporteerd door de APA) bevestigt een echt wederkerig verband tussen schermen en emotionele problemen — niet alleen het scherm beïnvloedt het kind, ook eerder ongemak duwt richting het scherm.
Jouw kalmte is de zijne
3 stappen om je eigen lichaam te reguleren voordat je met woorden ingrijpt als je kind overweldigd is.
1. Voel je eigen lichaam
Voordat je iets zegt, let op je eigen ademhaling en je schouders. Als jij opgefokt bent, kalmeer dan eerst voordat je dichterbij komt.
2. Kom stil dichterbij
Ga op zijn niveau zitten, bied fysiek contact aan als hij dat wil. Je kalme lichaam communiceert al, voor er een woord valt.
3. Benoem, leg niet uit
'Dit heeft je overweldigd' is genoeg. Uitleg en 'maar...' komen later, als hij weer gereguleerd is.
Hierachter zit: Het onderzoek van Ruth Feldman naar biogedragsmatige synchronie toont dat het zenuwstelsel van de volwassene zijn eigen regulatie uitleent aan het kind voordat woorden dat kunnen — daarom begint deze oefening altijd in je lichaam, nooit in het gesprek.
Mijn verhaal voor als papa en mama uit elkaar gaan
Vul de blanco's in om de scheiding met eenvoudige woorden uit te leggen en de meest voorkomende twijfels weg te nemen.
Papa en mama hebben ons verteld dat ze in verschillende huizen gaan wonen. Dit heet een scheiding, en het overkomt veel gezinnen.
Dit is niet gebeurd door iets wat ik heb gedaan. Volwassenen beslissen over koppelzaken; kinderen zijn nooit de oorzaak.
Papa en mama blijven net zoveel van me houden als altijd, ook al wonen ze niet meer samen.
Sommige dingen kunnen veranderen, zoals het huis waar ik sommige dagen slaap. Wat niet verandert, is dat ik de twee mensen heb die voor me zorgen.
Het is oké om verdrietig, boos of in de war te zijn door dit nieuws. Ik kan aan papa, mama of een andere vertrouwde volwassene vertellen hoe ik me voel, zo vaak als nodig.
Hierachter zit: Echte eerlijkheid: onderzoek naar biblio-begeleiding bij scheiding (Pehrsson en collega's, 2007) vindt gemengde resultaten, geen gegarandeerde oplossing — het kan helpen het gesprek te openen, maar vervangt niet het persoonlijk begeleiden van elke twijfel van je kind.
Herstelplan tussen vrienden
Na een ruzie met een vriend(in): wat er gebeurde, wat ieder nodig heeft, en wat jullie de volgende keer anders doen.
Wat gebeurde er?
Ieder vertelt zijn versie, zonder de ander te onderbreken.
Wat heeft ieder nodig?
Een excuus, ruimte, dat een spel of beurt gerespecteerd wordt.
Wat doen jullie anders?
Eén klein, concreet idee voor de volgende keer.
Hierachter zit: Breidt hetzelfde kader dat we al gebruiken voor broers en zussen uit naar schoolpleinvriendschappen: onderzoek naar conflicten tussen leeftijdsgenoten behandelt dit als een echte kans om met begeleiding sociale vaardigheden te oefenen, niet als iets wat tot elke prijs vermeden moet worden.